Het stond er wel. Alleen als optie.

Daniël krijgt deze week een Mac en gaat daarop hetzelfde systeem opbouwen dat bij mij draait. Dat begint bij een handleiding. Wat moet hij regelen voordat de machine er is, en wat doet hij zodra hij hem aanzet. Ik heb die laten schrijven door de agent die dit traject doet, en hem laten nakijken. Hij zei dat de lijst compleet was.

Hij is zeven keer opnieuw gemaakt. Vier keer voordat de mail eruit ging, drie keer daarna. Geen van die zeven kwam doordat er ergens een controle rood werd.

Waar de gaten vandaan kwamen

Van de vier ronden vóór de mail kwamen er drie uit mijn hoofd. Ik las de lijst door, dacht aan iets dat we ooit hebben geïnstalleerd, en vroeg of het erin stond. Drie keer stond het er niet, of niet goed. De vierde ronde kwam doordat de agent zijn eigen instructies een keer uitvoerde op een verse installatie en zag dat er twee stappen misten.

Er zat geen enkele ronde bij die uit een scan kwam. Ook niet uit de tweede lezing die ik erop had laten doen. Die vond wel iets, alleen op een andere as. Hij vroeg of die Mac eigenlijk wel kaal was. Dat is een ongestelde vraag, geen ontbrekend item.

Het scherpste voorbeeld is er een waar de controle terecht groen stond

Ik miste een manier om bij die machine te komen als ik er niet naast zit. Dat is geen luxe. Zonder die verbinding kan ik niet meekijken als er iets vastloopt, en dan staat het stil bij hem.

Toen ik het aankaartte bleek het er al in te staan. Er stond dat je, als je erbij wilt vanaf buiten je eigen netwerk, iets nodig hebt dat de machine bereikbaar maakt zonder poorten open te zetten. Correct opgeschreven, en volledig fout gewogen. Het stond er als iets dat je kunt willen. Het is iets zonder welke wij blind zijn.

Na die opmerking verhuisde het van een terzijde naar een genummerde stap. En daar zit het punt van dit hele stuk. Een controle zoekt of iets er stáát. Dit stond er. Wat er niet klopte was de status, en daar bestaat geen zoekterm voor, want het verschil zit in een werkwoord dat op elke plek anders is geformuleerd. Zo'n controle kan hier per definitie niet rood worden.

En de mail die uitging was al verouderd

Om tien over tien 's avonds kwam er nog een afspraak bij over hoe we machines voortaan benoemen. De mail ging zeventien minuten later de deur uit, met de bijlage die daarvóór was klaargezet. Die afspraak zat er dus niet in. Dat heb ik pas de volgende ochtend gemerkt, toen ik een nieuwe versie moest sturen met de mededeling dat hij die van gisteravond kon weggooien.

Niemand had dat kunnen zien. Het bestand klopte, de mail klopte, en tussen die twee zat drie uur waarin het bestand doorschoof.

Vier om vier

Dit is geen verhaal over een oplettende opdrachtgever en een slordige machine. Bij het schrijven van die lijst zijn er ook vier fouten in gekomen die ik eruit heb gehaald, en die kwamen van dezelfde kant. De ernstigste was een advies om de schijf te versleutelen. Op een laptop is dat verstandig. Op een machine die dag en nacht moet doordraaien betekent het dat er na de eerste herstart niets meer start tot iemand er fysiek een wachtwoord intypt. Geen foutmelding, geen spoor, alleen een systeem dat stilstaat.

Vier tegen vier is de eerlijke telling, en het is ook het punt. Iedereen die hieraan werkte maakte dezelfde soort fout. Een antwoord geven dat klopt op de vraag die gesteld is, terwijl de vraag eronder een andere was.

Wat ik hier zelf uit haal

Een systeem controleert wat je het laat controleren. Het kan niet weten wat jij bent vergeten op te schrijven, want daar is geen bron voor. Alles wat we in jaren hebben geïnstalleerd zit in mijn hoofd en nergens anders volledig, en juist dat was de plek waar drie van de vier gaten vandaan kwamen.

De vraag die het verschil maakte was daarom niet of het klopte wat er stond. Het was wat er zou moeten staan dat er niet staat. Die vraag komt uit ervaring en niet uit een controle, en hij is het enige deel van dit werk dat ik niet heb kunnen wegleggen.

Wat het wél opleverde is dat ik na die vier ronden een handleiding had waarin elk commando staat uitgeschreven, met erbij wat je hoort te zien als het goed gaat. Dat had ik zelf niet in een avond geschreven. Het werk zat in het vinden van wat er niet in stond.

Wat er nu ligt is de beste lijst die we konden maken, en dat is iets anders dan een complete. Of hij dat is, weet niemand van ons. Dat blijkt op het moment dat hij hem gaat gebruiken en er iets op staat dat er niet in staat.